Niemcy wracają do rosyjskiej ropy, tym razem wykorzystując Kazachstan jako “kuchenne drzwi dostaw”.
Przesyłki ropy z Kazachstanu do Niemiec mogą potencjalnie zastąpić dostawy przeładunku w polskim Naftoporcie, który zarządza transportem polskiej ropy naftowej i ropy naftowej do Gdańska. Może to wskazywać na ponowne oparcie się Niemiec na kierunku wschodnim, na co duży wpływ ma Moskwa.
Niedawna wizyta prezydenta Kazachstanu Kasyma-Jomarta Tokajewa w Berlinie miała związek z dostawami ropy z Kazachstanu do Niemiec, których głównym odbiorcą była niemiecka rafineria w Schwedt. Zwiększony import z Kazachstanu do Schwedt może sygnalizować rosnące uzależnienie Niemiec od dostaw surowców energetycznych, będących pod silnym wpływem Rosji.
Oficjalna wizyta Tokajewa w Berlinie 28 września podkreśla zamiar zacieśnienia więzi gospodarczych Niemiec z Kazachstanem i Azją Centralną. Niemiecki rząd oświadczył, że rozmowy z kanclerzem Olafem Scholzem dotyczyły infrastruktury łączącej Azję Centralną z Niemcami. 29 września Berlin odwiedzili także prezydenci Kirgistanu, Tadżykistanu, Turkmenistanu i Uzbekistanu.
Dla Niemiec kluczowe znaczenie mają dostawy ropy z Kazachstanu. Wschodnioniemiecka rafineria PCK w Schwedt przerabia 10-12 mln ton ropy rocznie. W ubiegłym roku 100 proc. tego surowca pochodziło z Rosji i rurociągiem Przyjaźń dotarło do Niemiec przez terytoria Rosji i Polski. Od stycznia 1 PCK rozpoczęło zakupy ropy na rynkach międzynarodowych, z czego prawie połowa realizowana była przez port naftowy w Rostocku.
W czerwcu podczas wizyty prezydenta Niemiec Franka-Waltera Steinmeiera w Kazachstanie podpisano umowę na dostawy ropy do Schwedt w łącznej ilości 100 tys. ton miesięcznie, obowiązującą do końca 2024 roku. Ropa dociera do Niemiec rurociągiem Przyjaźń, przebiegającym przez terytorium Rosji , co wymaga zgody Kremla. Według niemieckiego Ministerstwa Gospodarki i Ochrony Klimatu w tej sieci przesyłowej znajduje się także rosyjska ropa. Ale w sumie Niemcy płacą za to jak kazachska ropa.
Polskie władze kwestionują dostawy kazachskiej ropy KEBKO do Niemiec. Badania laboratoryjne w Polsce wykazały, że ropa rzekomo pochodząca z Kazachstanu ma identyczny skład chemiczny jak ropa rosyjska.
Lokalni politycy w Brandenburgii nie zgadzają się z działaniami strony polskiej i opowiadają się za zacieśnieniem współpracy z Kazachstanem.
Jeśli nastąpi zwiększenie dostaw ropy z Kazachstanu do Niemiec, będzie to miało wpływ przede wszystkim na wolumeny przeładowywane przez Naftoport w Gdańsku. Dodatkowo na tym skorzysta Rosnieft’, główny akcjonariusz rafinerii i jednocześnie zamawiający ropę z Kazachstanu. Jak wyjaśnia ekspert i redaktor naczelny BiznesAlert Wojciech Jakóbik, alternatywą byłyby dostawy z pominięciem Rosjan, dzięki Naftoportowi.
Naftoport w Gdańsku, do którego trafia do Polski ropa z całego świata, znacząco zyskałby na wydajności i możliwościach przerobowych dzięki uruchomieniu drugiej nitki pomorskiego ropociągu. Wstrzymywanie zamówień na dostawy przez akcjonariuszy rafinerii Schwedt działa jednak na niekorzyść Naftoportu i związanego z nim rozwoju infrastruktury. Jakóbik wyjaśnia, że bez jasnej deklaracji Schwedta dalsza rozbudowa infrastruktury naftowej w Polsce ponad jej potrzeby rynkowe nie byłaby uzasadniona.
W landzie związkowym Brandenburgii, gdzie znajduje się Schwedt i rafineria PCK, istnieje duże poparcie polityków regionalnych dla importu ropy z Kazachstanu. Do znaczących zwolenników należą starosta Karina Dörk (CDU), Jens Koeppen (CDU) i były wicepremier Brandenburgii Christian Görke (Partia Lewicy). Wcześniej sprzeciwiali się także rezygnacji Niemiec z rosyjskiej ropy. Dörk podziękował Kazachstanowi za zwiększenie dostaw, stwierdzając, że ropa Ural przepływająca rosyjskim rurociągiem Przyjaźń jest szczególnie korzystna, ponieważ umożliwia PCK produkcję asfaltu.
Zwiększonym dostawom z Kazachstanu sprzyja także niemiecka branża paliwowa. Po zasięgnięciu komentarzy Deutsche Welle podkreślała korzyści płynące z wyższych dostaw ropy do rafinerii PCK.
‘Polskie władze kwestionują dostawy kazachskiej ropy KEBKO do Niemiec. Badania laboratoryjne w Polsce wykazały, że ropa rzekomo pochodząca z Kazachstanu ma identyczny skład chemiczny jak ropa rosyjska.’ Tam, gdzie jest wola, jest sposób. A jak bardzo ufasz Niemcom?