Instytut Fizyki Jądrowej w Krakowie i polska firma VIGO Photonics dostarczyły sprzęt dla misji Artemis, która ma w przyszłości dostarczyć astronautów na Księżyc.
Kapsuła Orion misji Artemis będzie wykorzystywać detektory podczerwieni polskiej firmy VIGO Photonics oraz zestaw detektorów promieniowania jonizującego zaprojektowany przez Instytut Fizyki Jądrowej w Krakowie.
Artemis to nazwa amerykańskiego programu kosmicznego realizowanego przez NASA, prywatne firmy i międzynarodowych partnerów, takich jak Europejska Agencja Kosmiczna (ESA). Rakieta NASA Space Launch System, która zabierze kapsułę Orion z manekinami w podróż dookoła Księżyca, wystartowała w środę z Kennedy Space Center na Florydzie.
Obecna misja jest jedną z pierwszych, które ostatecznie doprowadzą do powrotu astronautów na Księżyc, a następnie do zbudowania tam stałej bazy.
Jednym z podstawowych elementów programu jest kapsuła Orion, przeznaczona do transportu załogi. Wyposażona jest w detektory podczerwieni firmy VIGO Photonics, które wchodzą w skład Laserowego Systemu Monitorowania Powietrza.
VIGO Photonics jest światowym producentem fotonicznych detektorów średniej podczerwieni, modułów detektorów oraz materiałów półprzewodnikowych. Produkowane przez firmę detektory zostały wykorzystane w Tunable Laser Spectrometer zainstalowanym na kadłubie łazika Curiosity wysłanego na Marsa; były również używane w programie ESA ExoMars z lądownikiem Schiaparelli.
Detektory promieniowania jonizującego z Instytutu Fizyki Jądrowej w Krakowie posłużą do badań podczas misji Artemis I. Wyniki pomiarów pozwolą naukowcom określić dawki i charakter promieniowania, jakim będą podlegać astronauci podczas przyszłych lotów na Księżyc.
Podczas misji testowej dwa realistyczne modele ludzkiego ciała, Helga i Zohar, wyposażone w znaczną liczbę różnych detektorów promieniowania jonizującego, zostaną ustawione w miejscach normalnie przeznaczonych dla ludzi. Trzeci manekin, imieniem Campos, zajmie miejsce dowódcy.
Następna zaplanowana misja, Artemis II, będzie załogowa. Czterech astronautów przeleci nad Księżycem, około 8900 kilometrów od powierzchni. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, misja ta powinna odbyć się w 2024 roku. Zaplanowana na 2025 rok misja Artemis III będzie polegała na załogowym lądowaniu w południowym polarnym rejonie Księżyca.
